Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), bireysel kredi kartlarında asgari ödeme tutarını kart limitine göre farklılaştıran düzenlemeyi yürürlüğe aldı. Yeni uygulamayla kredi kartı kullanıcılarının her hesap döneminde ödemek zorunda olduğu asgari tutar, kartın o ayki borcundan çok toplam kart limitine göre belirlenen oran üzerinden hesaplanıyor.
Limiti 50 bin TL ve altında bulunan kredi kartlarında dönem borcunun yüzde 20’si asgari ödeme tutarı olarak dikkate alınıyor. Kart limiti 50 bin TL’nin üzerindeyse bu oran yüzde 40’a çıkıyor. Düzenleme, özellikle yüksek limitli kredi kartı kullanan tüketicilerin aylık ödeme planlarını doğrudan etkiliyor.
Asgari ödeme kart limitine göre hesaplanıyor
Asgari ödeme, kredi kartı dönem borcunun tamamının değil, bankaya belirli süre içinde yatırılması gereken en düşük bölümünü ifade ediyor. Tüketici, hesap özetinde belirtilen bu tutarı son ödeme tarihine kadar yatırdığında kart borcunun tamamını kapatmış sayılmıyor; kalan borç için bankanın sözleşmesinde yer alan faiz ve vergiler devreye girebiliyor.
Örneğin, limiti 40 bin TL olan bir kartta dönem borcu 10 bin TL’ye ulaştığında asgari ödeme tutarı 2 bin TL olarak hesaplanıyor. Limiti 100 bin TL olan ve aynı miktarda dönem borcu bulunan bir kartta ise ödenmesi gereken asgari tutar 4 bin TL’ye çıkıyor. Hesaplama, kartın toplam limitinin hangi dilimde bulunduğuna göre yapılıyor.
Yalnızca asgari tutarı ödemek borcu kapatmıyor
Finans uzmanları, yalnızca asgari tutarın ödenmesinin kredi kartı borcunu ortadan kaldırmadığına dikkat çekiyor. Asgari ödeme yapıldığında hesap kesim tarihindeki borcun kalan bölümü sonraki döneme devrediliyor ve uygulanan akdi faiz, vergi ile diğer maliyetler toplam borcun yükselmesine neden olabiliyor.
Birden fazla kredi kartı kullanan tüketicilerin her kart için ayrı hesaplama yapması gerekiyor. Kart limitlerinin yükseltilmesi de asgari ödeme oranını değiştirebildiği için bankacılık uygulamalarında görünen toplam limitin takip edilmesi önem taşıyor. Kullanıcılar yalnızca o ayki harcama tutarına değil, kartlarının toplam limitine de bakarak ödeme planı oluşturmalı.
Ödeme gecikmesi kredi sicilini etkileyebilir
Belirlenen asgari tutarın son ödeme tarihine kadar yatırılmaması, kredi kartı hesabında gecikmeye yol açabiliyor. Gecikmenin tekrarlanması halinde bankalar kartın kullanımına sınırlama getirebilirken, müşterinin kredi notu da olumsuz etkilenebiliyor. Asgari tutarın ödenmesi gecikmeyi önlese de borcun tamamının kapatıldığı anlamına gelmiyor.
Kart borcunu düzenli biçimde taşıyan tüketiciler açısından faiz yükü, borcun her ay devretmesiyle artabiliyor. Bu nedenle ödeme gücü olan kullanıcıların mümkün olduğunca dönem borcunun tamamını yatırması, borcun tamamının ödenemediği durumlarda ise yeni harcamaları azaltarak yapılandırılmış bir bütçe planı oluşturması öneriliyor.
BDDK düzenlemesi cep telefonu kredilerini de kapsıyor
BDDK’nın kredi kartı asgari ödeme oranlarına ilişkin kararı, cep telefonu alımlarında kullanılan finansman koşullarına yönelik değişikliklerle birlikte gündeme geldi. Düzenlemeyle yenilenmiş ürün niteliğindeki bazı cep telefonlarının kredi kartına taksitli satışında ve tüketici finansmanında farklı vade sınırları uygulanmasının önü açıldı.
Yenilenmiş cep telefonlarında belirlenen fiyat sınırına kadar 12 aya varan taksit imkânı sunulabilirken, daha yüksek bedelli ürünlerde vade sayısı düşüyor. Uygulamanın kapsamı ürünün yenilenmiş olup olmadığına, satış bedeline ve finansman yöntemine göre değişiyor. Bankalar ve finansman kuruluşları, BDDK kararındaki sınırlar doğrultusunda kendi ödeme koşullarını müşterilerine bildiriyor.
Kredi kartı kullanıcılarının yeni oranları bankalarının hesap özetlerinden, mobil uygulamalarından veya müşteri hizmetlerinden kontrol etmesi gerekiyor. Asgari ödeme tutarı her dönem borca göre değişebileceği için sabit bir rakam üzerinden işlem yapılmıyor; son ödeme tarihinden önce güncel hesap özeti esas alınıyor.
